Carlo Goldoni
Carlo Goldoni (1707-1793) był włoskim komediopisarzem i prawnikiem, znanym przede wszystkim z ponad 200 napisanych komedii. Urodził się w Wenecji, gdzie w młodości zafascynował się teatrem, co skłoniło go do pisania sztuk i dołączenia do wędrownej trupy teatralnej.
Życiorys
Goldoni studiował prawo, a po uzyskaniu dyplomu rozpoczął pracę jako adwokat. W 1748 roku porzucił jednak zawód prawnika, podpisując umowę z zespołem Medebacha, w ramach której miał dostarczać 10 sztuk rocznie. W ciągu kilku lat zwiększył tę liczbę do 16. Jego kariera teatralna w Wenecji wiązała się z rywalizacją z innymi dramatopisarzami, co skłoniło go do wyjazdu do Paryża w 1762 roku, gdzie podjął współpracę z włoskim teatrem. W Paryżu napisał m.in. komedię Dobroczynny zrzęda oraz Pamiętniki.
Reformy w teatrze
Goldoni wprowadził innowacje w formie commedia dell’arte, stawiając na literacki tekst, realistyczne charaktery i uproszczony język. Choć musiał zmierzyć się z oporem ze strony aktorów, jego twórczość zyskała uznanie dzięki optymistycznemu spojrzeniu na ludzkie obyczaje i życie. Wiele jego komedii, jak Uczciwa dziewczyna czy Awantura w Chioggi, ukazuje życie codzienne Wenecjan.
Goldoni jako librecista
Goldoni pisał także libretta do oper, współpracując z wieloma znanymi kompozytorami, w tym Antonio Vivaldim oraz Wolfgangiem Amadeuszem Mozartem. Jego najbardziej znane dzieło to opera La Cecchina, która zdobyła popularność w całej Europie.
Wybór twórczości
- Griselda (1735)
- Sługa dwóch panów (1745)
- Uczciwa dziewczyna (1749)
- Mirandolina (1753)
- Awantura w Chioggi (1762)
Upamiętnienie w Polsce
W Warszawie, w dzielnicy Bielany, znajduje się ulica nosząca imię Carlo Goldoniego, co świadczy o jego znaczeniu w historii literatury.